ท่ามกลางวิกฤติความไม่แน่นอนของสถานการณ์โลก ทั้งจากสภาวะสงครามและการเปลี่ยนแปลงของภูมิอากาศที่ส่งผลกระทบโดยตรงต่อความมั่นคงทางอาหาร แอ๊กซอน (AXONS) ในฐานะผู้นำด้านเกษตรเทคโนโลยี (AgriTech) ระดับภูมิภาค ได้ประกาศยุทธศาสตร์ปี 2026 มุ่งเน้นการยกระดับมาตรฐาน “คน” และ “สินค้า” ผ่านการผสานพลังปัญญาประดิษฐ์ (AI) ในทุกกระบวนการผลิต เพื่อปรับเปลี่ยนอุตสาหกรรมเกษตรจากที่เคยพึ่งพาแรงงานและต้นทุนแบบดั้งเดิม สู่การแข่งขันด้วยเทคโนโลยีอัจฉริยะที่เข้าถึงง่ายและเปี่ยมด้วยประสิทธิภาพ โดยมีเป้าหมายสำคัญคือการสร้างระบบนิเวศทางธุรกิจที่ยั่งยืนให้แก่ทั้งเกษตรกร คู่ค้า และพันธมิตรตลอดห่วงโซ่อุปทาน
ในโลกที่เทคโนโลยีการเงินและการค้าออนไลน์รุดหน้าไปไกล แต่อุตสาหกรรมเกษตรซึ่งเป็นเส้นเลือดใหญ่ของประเทศไทยกลับยังคงเป็นหนึ่งในโจทย์ที่บริหารจัดการยากที่สุดในโลก สรรเสริญ สมัยสุต กรรมการผู้จัดการแบรนด์แอ๊กซอน (AXONS) ผู้บริหารในเครือซีพีเอฟ อธิบายถึงความท้าทายนี้ว่า ธุรกิจเกษตรเกี่ยวข้องกับสิ่งมีชีวิต โรคพืช โรคสัตว์ และภัยธรรมชาติที่ควบคุมไม่ได้ อีกทั้งความเปราะบางของสินค้าประเภทอาหารที่ต้องควบคุมทั้งอุณหภูมิและความสะอาดทุกวินาทีตลอดเส้นทางขนส่ง
สภาพปัญหาเหล่านี้จึงกลายเป็นแรงขับเคลื่อนให้ AXONS ก้าวเข้ามาปรับเปลี่ยนบทบาทของเทคโนโลยีจากการเป็นงานสนับสนุนหลังบ้านที่มีมานานกว่า 40 ปี ให้กลายเป็นกลยุทธ์เชิงรุกเพื่อยกระดับห่วงโซ่อุปทานอาหารอย่างชัดเจนเมื่อ 5 ปีก่อน และล่าสุดได้ประกาศยุทธศาสตร์ปี 2026 ให้เป็น “ปีแห่งมาตรฐานคน และสินค้า” ภายใต้แนวคิดการขับเคลื่อนสู่อนาคตที่ชาญฉลาด (The Rise of Intelligent Future) เพื่อรับมือกับความไม่แน่นอนของสถานการณ์โลก
ปั้นแบรนด์ AgriTech ดึงคนเก่งยกระดับ GDP
การสร้างแบรนด์ AXONS มีนัยสำคัญในการดึงดูดบุคลากรระดับหัวแถวในวงการเทคโนโลยีให้หันมามองอุตสาหกรรมเกษตร ซึ่งคุณสรรเสริญมองว่าเป็นโอกาสของไทยในการแข่งขันระดับโลกและส่งผลกระทบโดยตรงต่อ GDP ของประเทศ
“สำหรับอุตสาหกรรมเกษตรถือเป็นโอกาสสำคัญของประเทศไทยในการก้าวสู่ระดับโลก เพราะสิ่งที่พวกเรากำลังทำนั้นส่งผลกระทบโดยตรงต่อจีดีพีของประเทศ” ภายใต้แนวคิด “คนสร้างระบบ ระบบสร้างคน”
AXONS ได้รวบรวมองค์ความรู้จากผู้เชี่ยวชาญและจุดแข็งทั่วประเทศมาไว้บนแพลตฟอร์มดิจิทัล เพื่อส่งต่อความแม่นยำผ่านแอปพลิเคชันมือถือไปยังเกษตรกรทั่วประเทศ ปัจจุบันทีมงานเทคโนโลยีกว่า 1,200 คนของ AXONS ไม่ได้จำกัดตัวอยู่ในออฟฟิศ แต่เน้นการลงพื้นที่หน้างานเพื่อเรียนรู้ปัญหาและพัฒนาโครงการใหม่ๆ ที่ตรงใจผู้ใช้งาน
เกษตรแม่นยำ: AI และเซนเซอร์ในระดับฟาร์ม
เทคโนโลยีเกษตรแม่นยำของ AXONS ได้เข้าไปแก้ปัญหาตั้งแต่ระดับแปลงนาจนถึงเล้าเลี้ยงสัตว์อย่างละเอียด ในด้านพืชมีการใช้ AI วิเคราะห์โรคพืชจากการถ่ายภาพใบไม้เพื่อช่วยให้เกษตรกรบริหารจัดการสินค้าได้ทันเวลาและถูกจุด
ส่วนในโรงเรือนสัตว์เลี้ยงอย่างไก่และสุกร ได้นำระบบ Camera Vision มาใช้ตรวจจับอุณหภูมิเพื่อคัดแยกสัตว์ที่ป่วยหรือตาย แทนการใช้คนเดินสำรวจซึ่งเสี่ยงต่อการนำโรคเข้าฟาร์มและทำให้สัตว์ตื่นตกใจจนกระทบต่อการเติบโต
“ในอดีตเกษตรกรรมต้องพึ่งพาประสบการณ์ ความเชื่อ และโชคชะตา แต่เมื่อนำเทคโนโลยีเข้ามา เรากำลังทำให้เกษตรกรเปลี่ยนมาพึ่งพาข้อมูลให้มากขึ้น เพื่อบริหารจัดการความเสี่ยงได้อย่างมีประสิทธิภาพ”
นอกจากนี้ยังมีนวัตกรรมกล้องใต้น้ำสำหรับธุรกิจกุ้งที่ทำหน้าที่มอนิเตอร์ทั้งขนาดกุ้งและปริมาณอาหารที่เหลือค้าง เพื่อลดต้นทุนและป้องกันปัญหาน้ำเน่าเสียที่เป็นต้นเหตุสำคัญของการขาดทุน โดยมีเป้าหมายในการพัฒนาซอฟต์แวร์ภายใต้หลักการ “ง่าย เร็ว ฉลาด เสถียร และปลอดภัย”
นวัตกรรมโรงงานและโลจิสติกส์สินค้าสด
นอกเหนือจากฟาร์ม AXONS ยังพัฒนาโซลูชันสำหรับโรงงานและขนส่งที่ซับซ้อน เช่น ซอฟต์แวร์ติดตามอุณหภูมิและแจ้งเตือนการซ่อมบำรุงเครื่องจักรเชิงรุก (Axon Maintenance) เพื่อป้องกันสายการผลิตหยุดชะงักซึ่งมีความเสียหายนับล้านบาท ในด้านโลจิสติกส์ มีระบบ Axon Move ที่ใช้ AI ออกแบบเส้นทางขนส่งโดยยึดคุณภาพสินค้าเป็นตัวตั้ง
ขณะเดียวกันในจุดจำหน่ายสินค้าอย่างตลาดสดหรือห้างสรรพสินค้า ยังมีการใช้กล้อง AI ตรวจสอบความถูกต้องของเครื่องแบบพนักงาน ไปจนถึงการแจ้งเตือนหากตู้แช่สินค้าถูกเปิดทิ้งไว้นานเกินไปจนกระทบต่อคุณภาพเนื้อสัตว์
“พวกเราไม่ได้ต้องการนำคนไปทำงานที่ซ้ำซากและฝืนสัญชาตญาณความเป็นมนุษย์ แต่ต้องการใช้เทคโนโลยีเข้ามาทำงานเหล่านั้นแทน เพื่อให้คนได้ขยับไปทำงานที่มีมูลค่าสูงขึ้นและใช้ความสามารถได้อย่างเต็มที่”
Shared Economy: ส่งต่อเทคโนโลยีสู่รายย่อย
คุณสรรเสริญผลักดันนโยบายเศรษฐกิจแบ่งปัน โดยนำโครงสร้างพื้นฐานเทคโนโลยีที่ AXONS พัฒนาขึ้นเองมาแบ่งปันให้คู่ค้าและผู้ประกอบการรายย่อยในราคาที่ต่ำกว่าซอฟต์แวร์ต่างชาติถึง 70-80%
“ความตั้งใจของพวกเราคือการแบ่งปันโครงสร้างพื้นฐานทางเทคโนโลยี เพื่อให้ผู้ประกอบการไทยสามารถเข้าถึงนวัตกรรมขั้นสูงในราคาที่เหมาะสม และขับเคลื่อนอุตสาหกรรมไปพร้อมกันทั้งองคาพยพ เช่น ระบบ Smart Sales ที่ช่วยให้แม่ค้าตลาดสดสั่งของและติดตามรถส่งของผ่าน Line ได้อย่างสะดวกโดยไม่ต้องโหลดแอปพลิเคชันหรือมีอีเมล”
นอกจากนี้ยังมีระบบตรวจสอบการเผาแปลงเกษตรผ่านภาพถ่ายดาวเทียมเพื่อยืนยันแหล่งที่มาของวัตถุดิบที่ยั่งยืน ซึ่ง AXONS พร้อมยกระบบนี้ให้ภาครัฐนำไปใช้แก้ปัญหาฝุ่น PM 2.5 ในระดับประเทศ เพื่อสร้างความมั่นคงทางอาหารท่ามกลางสถานการณ์โลกที่ไร้เสถียรภาพ
ความยั่งยืนทางการเงินและอนาคตเกษตรไทย
ในด้านงบประมาณ AXONS จะเสนอโครงการต่อหน่วยธุรกิจต่างๆ โดยใช้งบประมาณจากการลงทุนด้านเทคโนโลยีคิดเป็นสัดส่วนของรายได้ คุณสรรเสริญยืนยันว่าเป้าหมายของ AXONS ไม่ใช่การทำกำไรสูงสุดจากเทคโนโลยี แต่คือการทำให้ธุรกิจของ CPF และคู่ค้าสามารถแข่งขันในระดับโลกได้ด้วยต้นทุนที่ต่ำลง พร้อมกับการดูแลคนในองค์กรผ่านระบบ “AXONS Pulse” และ “AXONS Academy” เพื่อยกระดับสุขภาพ ความสุข และความสำเร็จของทีมงาน
ท้ายที่สุด งานด้านเกษตรเทคในมุมมองของ AXONS คือการสร้างคุณค่าที่ลึกซึ้ง ดังคำกล่าวทิ้งท้ายของคุณสรรเสริญที่ว่า “การเติบโตที่แท้จริง ไม่ใช่แค่การขยายบริษัท แต่คือการสร้างงานให้สังคม สร้างคนให้แข็งแรง สร้างองค์กรให้ยั่งยืน และสร้างประเทศให้เดินไปข้างหน้า” สิ่งนี้สะท้อนผ่านการที่พนักงานและเกษตรกรได้มีรายได้ที่มั่นคงขึ้น และเปลี่ยนความหมายของอาหารจานเดิมให้ทรงคุณค่ามากกว่าที่เคยผ่านการใช้เทคโนโลยีที่จับต้องได้จริงในทุกขั้นตอนของการผลิตและการส่งมอบ
